Reportajen : Madalena Reis
Tve-t, Dili Kuarta feira 21-02-2024 – Koordenadora Grupu Traballu Reforma Setór Justisa, Lúcia Lobato hateten, Prezidente Repúblika (PR) José Ramos Horta kontente no apoio 100% servisu hotu ne’ebe liga ho setor Justisa no husu tenke finaliza ho lalais relasiona ho servisu ne’ebe Grupu Traballu Reforma Setor Justisa hala’o. Servisu no hatan ba povu tomak nia preokupasaun katak asesu ba justisa tenke ba ema hotu no tribunál sira nia servisu atu garante justisa ba nasaun nia di’ak.
“Iha oportunidade ida ne’e ami hasoru malu ho Prezidente Republika atu ko’alia kona ba servisu ne’ebe foin halo dadaun hanesan iha loron hirak liu ba Ita simu Ita nia ekipa espesialista ne’ebe UNDP ajuda Ita hodi rekruta atu mai apoiu grupo trabalho reforma justisa ne’ebe Sira too mai iha semana kotuk. Portantu iha biban ne’e ami hasoru malu ho Prezidente Repúblika hodi informa kona ba servisu ne’ebe ami halo ao mesmo tempu husu ba Prezidente Repúblika nia hanoin kona ba reforma ne’e rasik no PR kontente ko’alia buat barak apoiu atividade ne’ebe mak ami halo no husu katak tenke servisu lalais ituan tamba ita nia setor nee presija duni rekursu hanesan ne’e no Estadu tomak atu halibur Forsa hodi hadi’a Ita nia setor justisa hodi fo kondisaun ba tribunais sira bele halo sira nia kna’ar no ikus liu Ita bele fo ba ita nia povu justisa ne’ebe sira hakarak no Ita rasik Hakarak”, Dehan Lucia Lobato iha Palasio Presidensial Bairo Pite Díli, (21/02).
Nia Hatutan, sira prontu halo servisu tuir xefe estadu nia mandadu no sei ba halo enkontru ho Juiz no prokurador sira iha Baukau no Munisipiu sira hodi ko’alia liu kona ba saída maka sira bele ajuda.
“Prontu ami kontente teb-tebes ho Prezidente nia esplikasaun sira no nia hanoin , entaun ami kontinua servisu no iha marsu ami bele hato’o fila fali mai prezidente ho rezultadu sevisu ne’ebe maka ami halo ho relatoriu ikus neebe ami hato’o ba governu hodi ajuda iha setor justisa. iha asuntu balu ne’ebe ko’alia hanoin katak hein tempu maka sei ko’alia iha fulan oin. hafoin ida né ami sei ba baukau sei iha enkontru ho juiz sira iha baukau visita tribunais sira, prokurador sira defensor público sira, portanto ami tenta atu ko’alia ho sira para atu bele hare saída maka ita bele tulun liu husi grupu traballu atu ajuda ita nia atores Judiciário sira hala’o sira nia kna’ar ho diak”, nia dehan.
Enkuantu Grupu Traballu Reforma Setor Justisa foin hahu nia servisu iha fulan Janeiro Tinan 2024. Portanto Governu Konstitusional da sia iha Nia programa ida ne’ebe mak aprovado tamba ne’e sira hala’o servisu hare tuir programa sira ne’ebe Governu hatur ona.
” Grupu trabalho ne’e efetivamente hamutuk ho Ita nia belun Sira ne’e foin hahu iha janeiru sira presija tempu no iha biokrasia rasik no iha dezembro kontratadu hotu ba sira iha janeiru sira foin mak hahu sira nia servisu ho informasaun sira ne’ebe mak Ita fo agora dadaun servisu iha ita nia rai, iha ita nia terenu atu hare lolos kona ba ne’e”, Lobato salienta.
Koordenadora ne’e argumenta iha fulan Marsu sei iha dokumentus ikus ne’ebe sei aprezenta ba governu no estadu husi grupu trabalho reforma setor justisa ne’ebe halo ona, dadaun ne’e sei halo hela diagnostiku ida bazeia ba dokumentus ne’ebe rekola ona antes ne’e enkuantu iha diagnóstico ne’e buka lolos problema ba setor justisa ne’ebe maka akontese iha rai laran.
